Trybunał Sprawiedliwości w wyroku w sprawie C-753/22 z dnia 18 czerwca 2024 r. orzekł, że państwo członkowskie nie ma obowiązku automatycznego uznawania statusu uchodźcy nadanego w innym państwie członkowskim.
uzyskał status uchodźcy, złożył wniosek o ochronę międzynarodową w Niemczech. Niemiecki sąd orzekł, że obywatelka Syrii nie może wrócić do Grecji ze względu na złe warunki życia uchodźców, z którymi będzie się tam spotykać, a także poważne ryzyko nieludzkiego lub poniżającego traktowania. Pomimo decyzji sądu jej wniosek o nadanie statusu uchodźcy został odrzucony przez właściwy organ niemiecki, jednakże przyznano jej dodatkową ochronę. W związku z tym zainteresowana osoba złożyła pozew przeciwko odmowie nadania statusu uchodźcy do sądów niemieckich.Niemiecki Federalny Sąd Administracyjny zwrócił się zatem do Trybunału Sprawiedliwości z pytaniem, czy w takiej sytuacji właściwy organ ma obowiązek nadać wnioskodawcy status uchodźcy jedynie na tej podstawie, że status ten został mu już nadany w innych państwach członkowskich, czy też może on przystąpić do nowej niezależnej oceny tego wniosku z merytorycznego punktu widzenia.
Trybunał w swoim postanowieniu odniósł się zatem do kwestii statusu prawnego uchodźców. W swoim orzeczeniu Trybunał Sprawiedliwości stwierdza, że na obecnym etapie prawa Unii państwa członkowskie nie mają obowiązku automatycznego uznawania decyzji o nadaniu statusu uchodźcy wydanych przez inne państwo członkowskie. Państwa członkowskie mogą jednak to zrobić. Niemcy nie skorzystali z tego uprawnienia.
Zdaniem sądu, w przypadku gdy państwo członkowskie nie może odrzucić wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej wnioskodawcy, któremu udzielono już takiej ochrony w innym państwie członkowskim, jako niedopuszczalnego ze względu na poważne ryzyko, że wnioskodawca ten będzie narażony na nieludzkie lub poniżające traktowanie w innym państwie członkowskim, państwo członkowskie musi dokonać nowej indywidualnej oceny wniosku o ochronę międzynarodową innego państwa członkowskiego oraz stanu faktycznego, na którym opiera się ta decyzja.
W tym celu właściwy organ powinien jak najszybciej rozpocząć wymianę informacji z organem otrzymującym. Jeżeli wnioskodawca spełnia wszystkie warunki, aby zostać uznanym za uchodźcę, właściwy organ nada mu status uchodźcy bez konieczności samodzielnego rozpatrywania i podejmowania decyzji w sprawie wniosku.
